{"id":102673,"date":"2026-02-16T08:10:13","date_gmt":"2026-02-16T08:10:13","guid":{"rendered":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/?p=102673"},"modified":"2026-03-05T16:29:16","modified_gmt":"2026-03-05T16:29:16","slug":"animacja-filmowa-treblinka-wirtualna-makieta-obozu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/archives\/102673","title":{"rendered":"Animacja filmowa Treblinka wirtualna makieta obozu"},"content":{"rendered":"<div id=\"toc\" style=\"background: #f9f9f9;border: 1px solid #aaa;display: table;margin-bottom: 1em;padding: 1em;width: 350px;\">\n<p class=\"toctitle\" style=\"font-weight: 700;text-align: center;\">Content<\/p>\n<ul class=\"toc_list\">\n<li><a href=\"#toc-3\">Straty poniesione przez Polsk\u0119 w czasie II wojny \u015bwiatowej si\u0119gaj\u0105 biliona z\u0142otych<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-4\">Flight into Egypt on the Isles<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-5\">Najlepsze miejsca na lunch w Warszawie<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<p>Dzi\u0119ki multimediom, dla kt\u00f3rych przeznaczona zostanie specjalna przestrze\u0144, widz, tak\u017ce niepe\u0142nosprawny, zapozna si\u0119 z dziejami Nubii chrze\u015bcija\u0144skiej, architektur\u0105, malowid\u0142ami katedry, z ich ciekaw\u0105 ikonografi\u0105. W cz\u0119\u015bci sali zaprojektowanej tak, by oddawa\u0142a nastr\u00f3j panuj\u0105cy w historycznym wn\u0119trzu sakralnym, znajd\u0105 si\u0119 malowid\u0142a rozmieszczone podobnie jak w faraskiej \u015bwi\u0105tyni. Do zbior\u00f3w muzealnych trafi\u0142y one dzi\u0119ki polskim archeologom uczestnicz\u0105cym w obj\u0119tej patronatem UNESCO wielkiej mi\u0119dzynarodowej akcji ratowania pozosta\u0142o\u015bci dawnych kultur Doliny Nilu rozwijaj\u0105cych si\u0119 na po\u0142udnie od I katarakty. W nast\u0119pnej sali, imituj\u0105cej wn\u0119trze sakralne, znajd\u0105 si\u0119 niemal wszystkie malowid\u0142a \u015bcienne z naw i kaplic katedry, pokazane w uk\u0142adzie zbli\u017conym do oryginalnego rozmieszczenia w ko\u015bciele.<\/p>\n<p>Sala mieszcz\u0105ca g\u0142\u00f3wn\u0105 ekspozycj\u0119 malowide\u0142 \u015bciennych ma hierarchiczny, kierunkowy charakter. Jak pisz\u0105 tw\u00f3rcy projektu przebudowy Galerii, w pracy nad projektem nowej aran\u017cacji starano si\u0119 uzyska\u0107 nastr\u00f3j charakterystyczny dla historycznego wn\u0119trza sakralnego, jednak bez dos\u0142ownych odniesie\u0144 do architektury katedry w Faras. 17 pa\u017adziernika 2014 roku Galeria Faras zosta\u0142a otwarta na nowo po przebudowie i dokonaniu nowej aran\u017cacji. Galeria Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie zosta\u0142a udost\u0119pniona zwiedzaj\u0105cym w 1972 roku. Od czasu ratunkowej Kampanii Nubijskiej wzros\u0142o zainteresowanie naukowc\u00f3w Sudanem i jego dawnymi kulturami.<\/p>\n<p>Dzi\u0119ki pracom badawczym prowadzonym na terenie staro\u017cytnego o\u015brodka miejskiego Faras w pobli\u017cu granicy suda\u0144sko-egipskiej odkryto dobrze zachowane ruiny ko\u015bcio\u0142a katedralnego z VIII wieku. W g\u0142\u00f3wnej sali w\u0119\u017cszego, wschodniego traktu galerii przestrze\u0144 uporz\u0105dkowana zosta\u0142a poprzez obustronne wprowadzenie na jej d\u0142u\u017cszych \u015bcianach rytmu p\u0142ytkich arkad. Prezentowane w Muzeum Narodowym w Warszawie malowid\u0142a to unikatowa w skali \u015bwiatowej kolekcja chrze\u015bcija\u0144skiej sztuki \u015bredniowiecznej z teren\u00f3w Afryki. Nie spodziewa\u0142 si\u0119 odkry\u0107 katedry chrze\u015bcija\u0144skiej &#8211; t\u0142umaczy\u0142a\u00a0dr Magdalena \u0141apta\u015b, kt\u00f3ra\u00a0zajmuje si\u0119 dzie\u0142ami sztuki z Katedry w Faras.<\/p>\n<p>Dzi\u0119ki modlitwom i wierze w interwencj\u0119 Bosk\u0105 Anna w podesz\u0142ym wieku pocz\u0119\u0142a i urodzi\u0142a c\u00f3rk\u0119, kt\u00f3ra p\u00f3\u017aniej zosta\u0142a matk\u0105 Jezusa Chrystusa. Dowiedz\u0105 si\u0119, jak i dlaczego konserwatorzy odci\u0119li malowid\u0142a ze \u015bcian katedry w Faras. Z lica malowide\u0142 usuni\u0119to grudki piasku i zaprawy murarskiej, kt\u00f3re by\u0142y wtopione w mas\u0119, z niekt\u00f3rych malowide\u0142 usuni\u0119to r\u00f3wnie\u017c zapraw\u0119 z obwodu zewn\u0119trznego, a tak\u017ce przecieki zaprawy z odwrocia malowid\u0142a. Renowacja malowide\u0142 w warunkach polskich wymaga\u0142a wypracowania nowych technik konserwatorskich, kt\u00f3rym brakowa\u0142o znanych analogicznych metod. Kazimierza Micha\u0142owskiego, najwi\u0119kszy zbi\u00f3r nubijskiej sztuki chrze\u015bcija\u0144skiej na \u015bwiecie.<\/p>\n<h2 id=\"toc-0\">Film ze spotkania autorskiego z prof. W\u0142odzimierzem Lengauerem<\/h2>\n<p>18 pa\u017adziernika 2014 roku Galeria Faras zosta\u0142a udost\u0119pniona zwiedzaj\u0105cym w zupe\u0142nie nowej ods\u0142onie. Kolekcja nubijska w Warszawie pozostaje do dzi\u015b najwi\u0119kszym i najbogatszym zbiorem \u015bredniowiecznych zabytk\u00f3w nubijskich w Europie. Zabytki z Faras sta\u0142y si\u0119 zacz\u0105tkiem kolekcji nubijskiej Muzeum Narodowego w Warszawie, kt\u00f3ra w nast\u0119pnych latach powi\u0119ksza\u0142a si\u0119 sukcesywnie o znaleziska z wykopalisk w Starej Dongoli, stolicy \u015bredniowiecznego kr\u00f3lestwa Makurii, prowadzonych od 1965 r.<\/p>\n<h3 id=\"toc-1\">The Holy Land Translated into a Mosaic of the Church<\/h3>\n<p>Od Faras do wsp\u00f3\u0142czesnych bada\u0144Odkrycie w Faras zapocz\u0105tkowa\u0142o badania nad \u015bredniowieczn\u0105 kultur\u0105 nubijsk\u0105. Razem z muzykami s\u0142uchacze odb\u0119d\u0105 podr\u00f3\u017c do zasypanej piaskami katedry sprzed ponad 1000 lat. To jedna z niewielu okazji, by pos\u0142ucha\u0107 muzyki w otoczeniu chrze\u015bcija\u0144skich malowide\u0142 z Faras, kt\u00f3re przem\u00f3wi\u0105 do nas tak jak przed wiekami. Nast\u0119pne czwartkowe spotkania b\u0119d\u0105 po\u015bwi\u0119cone ikonografii odkrytych malowide\u0142 oraz odkrywcy Faras i patronowi muzealnej Galerii \u2013 prof. Kazimierzowi Micha\u0142owskiemu. Pocz\u0105tek 2022 roku to bogaty program wydarze\u0144 naukowych i popularyzatorskich podsumowuj\u0105cych jedno z najwi\u0119kszych odkry\u0107 polskiej archeologii w XX wieku. Zastosowany w Warszawie oryginalny spos\u00f3b monta\u017cu malowide\u0142 ogromnie usprawni\u0142 technik\u0119 prac konserwatorskich stosowanych w konserwacji malowide\u0142 \u015bciennych.<\/p>\n<h2 id=\"toc-2\">The Dancing Parade in the Clouds<\/h2>\n<p>Zosta\u0142y udost\u0119pnione publiczno\u015bci w Muzeum Narodowym w Warszawie wraz z elementami dekoracji architektonicznej katedry oraz innych ko\u015bcio\u0142\u00f3w i budowli z Faras. Po\u0142owa pojecha\u0142a do muzeum w Chartumie, po\u0142owa do Polski. Katedra, kt\u00f3r\u0105 odkryli Polacy pochodzi\u0142a z po\u0142owy VII w., a \u015bwietnie zachowane \u015bcienne malowid\u0142a nazwano cudem z Faras. Nubia pozosta\u0142a w izolacji a\u017c do XIII w., kiedy to tak\u017ce podda\u0142a si\u0119 islamizacji. Polega\u0142a ona na harmonijnym \u0142\u0105czeniu bada\u0144 archeologicznych z pracami konserwatorskimi i ratowaniem zabytk\u00f3w. W\u0142adze Egiptu i Sudanu wystosowa\u0142y do UNESCO apel o mi\u0119dzynarodow\u0105 pomoc w ratowaniu zabytk\u00f3w Nubii.<\/p>\n<ul>\n<li>Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwraca kolekcja krzy\u017cy, pochodz\u0105cych z r\u00f3\u017cnych kr\u0119g\u00f3w kulturowych i epok.<\/li>\n<li>Obecnie Faras znajduje si\u0119 pod powierzchni\u0105 jeziora Nasera, ale dzi\u0119ki odkryciu polskich archeolog\u00f3w cz\u0119\u015b\u0107 tamtejszych zabytk\u00f3w uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107.<\/li>\n<li>Nubia zosta\u0142a odci\u0119ta od \u015bwiata chrze\u015bcija\u0144skiego, a nowi s\u0105siedzi szybko podj\u0119li wyprawy wojenne.<\/li>\n<\/ul>\n<h3 id=\"toc-3\">Straty poniesione przez Polsk\u0119 w czasie II wojny \u015bwiatowej si\u0119gaj\u0105 biliona z\u0142otych<\/h3>\n<p>\u201eW p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci znajdowa\u0142o si\u0119 bardzo du\u017co malowide\u0142 po\u015bwi\u0119conych kobietom, by\u0107 mo\u017ce to w og\u00f3le by\u0142a wydzielona cz\u0119\u015b\u0107 w ko\u015bciele dla kobiet. Zdaniem badaczki na s\u0142uszno\u015b\u0107 jej interpretacji wskazuje tak\u017ce usytuowanie malowide\u0142 przy p\u00f3\u0142nocnym wej\u015bciu do Katedry w Faras. W V wieku po Soborze w Efezie nadano jej tytu\u0142 Theotokos, czyli Matki Bo\u017cej i zacz\u0119to przedstawia\u0107 na tronie z regaliami np. \u201eAutor opisywa\u0142, \u017ce maj\u0105c trzy lata Maria zosta\u0142a przez rodzic\u00f3w przekazana do \u015bwi\u0105tyni.<\/p>\n<p>Przywiezione do Polski malowid\u0142a by\u0142y prezentowane w warszawskim muzeum od 1972 roku, w galerii praktycznie niezmienianej do 2011 roku, kiedy podj\u0119to decyzj\u0119 o jej przebudowie. Nekropol\u0119 biskup\u00f3w, stele fundacyjne katedry, pa\u0142acu eparch\u00f3w, ko\u015bcio\u0142a na po\u0142udniowym stoku oraz nast\u0119pne malowid\u0142a &#8211; Archanio\u0142a Micha\u0142a z mieczem i \u015bw. Obejrzy zrekonstruowane w 3D wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a ze wszystkimi malowid\u0142ami, r\u00f3wnie\u017c tymi, kt\u00f3re obecnie znajduj\u0105 si\u0119 w muzeum w Chartumie. 67 przedstawie\u0144 malarskich, a tak\u017ce wiele innych dzie\u0142 faraskich znajduj\u0105cych si\u0119 w MNW, stanowi dzi\u015b najwi\u0119kszy i najcenniejszy zesp\u00f3\u0142 zabytk\u00f3w archeologicznych pochodz\u0105cych z wykopalisk prowadzonych za granic\u0105, jaki uda\u0142o si\u0119 pozyska\u0107 do polskich zbior\u00f3w muzealnych. Tam te\u017c b\u0119dzie mo\u017cna uzyska\u0107 szczeg\u00f3\u0142owe informacje na temat Nubii, katedry, malowide\u0142 \u015bciennych i ich ikonografii, polskich wykopalisk w Faras itp. W VII wieku w Faras, nosz\u0105cym w\u00f3wczas nazw\u0119 Pachoras, wzniesiona zosta\u0142a pierwsza katedra, prawdopodobnie w tym samym miejscu, w kt\u00f3rym w VIII wieku stan\u0105\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142 odkryty przez polskich archeolog\u00f3w uczestnicz\u0105cych w Kampanii Nubijskiej.<\/p>\n<h3 id=\"toc-5\">Najlepsze miejsca na lunch w Warszawie<\/h3>\n<p>Na \u015bcianach ko\u015bcio\u0142a dokonano <a href=\"https:\/\/faras3d.pl\/\">faras3d<\/a> najwi\u0119kszego odkrycia \u2013 olbrzymiego zespo\u0142u nale\u017c\u0105cych do wschodniochrze\u015bcija\u0144skiego kr\u0119gu kulturowego malowide\u0142 \u015bciennych pochodz\u0105cych z okresu pomi\u0119dzy VII a XIV stuleciem, zachowanych w kilku warstwach. W trakcie bada\u0144 obszar\u00f3w przy granicy suda\u0144sko-egipskiej na terenie Faras naukowcy natrafili na pozosta\u0142o\u015bci nubijskiej katedry z VIII wieku. Jubileusz odkrycia polskich archeolog\u00f3w ma przypomnie\u0107 o ich pracy, a tak\u017ce zaanga\u017cowaniu muzealnik\u00f3w i konserwator\u00f3w, dzi\u0119ki kt\u00f3rym malowid\u0142a z w Faras przetrwa\u0142y do dzi\u015b. Jubileusz 60-lecia misji profesora Micha\u0142owskiego ma przypomnie\u0107\u00a0o pracy archeolog\u00f3w, muzealnik\u00f3w i konserwator\u00f3w, dzi\u0119ki kt\u00f3rym malowid\u0142a z katedry w Faras przetrwa\u0142y do dzi\u015b. Jest to jedyna w Europie i wyj\u0105tkowa w skali \u015bwiatowej sta\u0142a ekspozycja zabytk\u00f3w sztuki nubijskiej z okresu chrze\u015bcija\u0144skiego.<\/p>\n<p>Blendy w arkadach podkre\u015blone s\u0105 kolorem, dla stworzenia odpowiedniego t\u0142a do ekspozycji malowide\u0142 i kamiennych detali architektonicznych. W sali g\u0142\u00f3wnej wschodniego traktu galerii na d\u0142u\u017cszych \u015bcianach wprowadzono p\u0142ytkie arkady. Znajduj\u0105 si\u0119 tam malowid\u0142a rozmieszczone podobnie jak w \u015bwi\u0105tyni w Faras.<\/p>\n<p>W lica malowide\u0142 Anio\u0142a Micha\u0142a z Mieczem i Merkuriusza wprasowano mas\u0119 sk\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 z wosku i kalafonii, kt\u00f3rymi by\u0142a ona i tak ju\u017c w du\u017cej mierze przesycona. Sole usuni\u0119to za pomoc\u0105 wody destylowanej, kt\u00f3r\u0105 delikatnie spryskano ty\u0142 malowide\u0142, a nast\u0119pnie usuni\u0119to po 30 minutach. Najbardziej uszkodzona by\u0142a bia\u0142a warstwa zaprawy i gipsu bezpo\u015brednio pod powierzchni\u0105 malowide\u0142. Du\u017ca ilo\u015b\u0107 rozpuszczalnych soli wyst\u0119puj\u0105ca w zaprawie stanowi\u0142a potencjalne zagro\u017cenie dla zabytk\u00f3w. W przypadku niekt\u00f3rych malowide\u0142 wg\u0142\u0119bienia powsta\u0142e w wyniku usuni\u0119ciu zaprawy wype\u0142niono kitem kredowym, kt\u00f3ry przy doczyszczaniu wykrusza\u0142 si\u0119 bez problemu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Content Straty poniesione przez Polsk\u0119 w czasie II wojny \u015bwiatowej si\u0119gaj\u0105 biliona z\u0142otych Flight into Egypt on the Isles Najlepsze miejsca na lunch w Warszawie Dzi\u0119ki multimediom, dla kt\u00f3rych przeznaczona zostanie specjalna przestrze\u0144, widz, tak\u017ce niepe\u0142nosprawny, zapozna si\u0119 z dziejami Nubii chrze\u015bcija\u0144skiej, architektur\u0105, malowid\u0142ami katedry, z ich ciekaw\u0105 ikonografi\u0105. W cz\u0119\u015bci sali zaprojektowanej tak, by &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[663],"tags":[],"class_list":["post-102673","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-faras3d-pl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102673","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=102673"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102673\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":102674,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/102673\/revisions\/102674"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=102673"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=102673"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/miningtvet.gs.gov.mn\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=102673"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}